ETKİLENME ENDİŞESİ BAĞLAMINDA KLASİK TÜRK ŞİİRİNİN YÜCE EPHEBESİ: NEF’Î

Author:

Year-Number: 2021-76
Number of pages: 144-152
Mendeley EndNote Alıntı Yap

Abstract

Nef’î, şiirde sahip olduğu olağanüstü ifade kabiliyetiyle tam bir sanat dâhisidir. Methiye ve fahriye şairi olarak tanınan Nef’î kendine özgü bir şiir iklimi oluşturmuştur. Benzersiz hayal âlemi, ince ve kıvrak şiir diliyle çağdaşlarından ayrılır. Yaşadığı yüzyıldaki Osmanlının görkemini şiirine taşır. Mağrur edasıyla geleneğe bağlı bir zeminde kendi şiir evrenini estetik ve özgünlük üzerine kurmayı başarmıştır. Nef’î okuru şaşırtmayı ve onların algılarını alt üst etmeyi sever. Hiciv söz konusu olduğunda ismi ser-levha edilir. Etkilendiği şairler kadar, etkilediği şairler de vardır. Halefleri, “Nef’î gibi olmayı” hedef olarak seçmişlerdir. Sebk-i Hindi tarzının etkisiyle birlikte yaratıcı bir muhayyile kazanmış olan şair, ender olanı bulup kullanmada mahirdir. Bu çalışmada, Harold Bloom’un bir şiir teorisi olarak ortaya koyduğu “etkilenme endişesi”, Nef’î’nin gelenekten beslenen şiirine uygulanmıştır. Altı reviszyonist kategoriden oluşan bu teori, modern şiirden çok klasik şair ve şiire uygundur. Halef-selef veya ebeveyn şiir bağlamında genelde Klasik, özelde Nef’î’nin şiirine bakıldığında nasıl bir değişimin meydana geldiğini görmek mümkündür. Bu bağlamda, çalışmada öncelikle Bloom’un altı revizyonist kategorisi genel hatlaryla açıklanmış, daha sonra etkilenme endişesi beyitlerle örneklendirilmiştir.

Keywords

Abstract

Nefi is a true genius of art with his extraordinary expressiveness in poetry. Known as a poet of methiye(eulogy) and fahriye, Nefi has created a unique world of poetry. Its unique imagination world is distinguished from its contemporaries with its fine and lithe poetic language. He brings the Ottoman glory of the century he lived to his poetry. He managed to build his own poetry universe on aesthetics and originality, on a ground-bound to tradition with a proud manner. Nefi likes to surprise the reader and upset their perceptions. When it comes to satire, his name is written first. There are poets that he influenced as much as he influenced. His successors chose "to be like Nefi" as their target. Having gained a creative imagination with the influence of the Sabk-i Hindi style, the poet is skilled in finding and using the rare. In this study, Harold Bloom's "the anxiety of influence" as a theory of poetry has been applied to Nefi's poetry that is fed by tradition. Composed of six revisionist categories, this theory is more suitable for classical poets and poetry than modern poetry. In the context of successor-predecessor or parental poetry, it is possible to see what kind of a change occurred when we look at Classical in general and Nefi's poetry in particular. In this context, first of all, Bloom's six revisionist categories were explained in general terms in the study, and then the anxiety of influence was exemplified with couplets.

Keywords