Klasik Ayakkabılarda Renk Algısı: Göz İzleme Çalışması

Author :  

Year-Number: 2026-Cilt 12 Sayı 1
Publication Date: 2026-01-27 11:50:03.0
Language : Türkçe
Subject : Tasarım
Number of pages: 156-162
Mendeley EndNote Alıntı Yap

Abstract

Bu çalışmada, Mimarlık ev Tasarım Fakültesi bölümü öğrencilerinin klasik erkek ve kadın ayakkabı tasarımlarında renk, malzeme ve motif değişkenlerinin görsel dikkat üzerindeki etkisi göz izleme yöntemiyle incelenmiştir. Araştırmanın amacı, katılımcıların ayakkabı tasarımlarındaki görsel unsurlara yönelik dikkat düzeylerini objektif ölçümler aracılığıyla değerlendirmek ve bu dikkat verilerinin cinsiyet, bölüm, sınıf ve yaş değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığını ortaya koymaktır. Çalışmada toplam odaklanma süresi (Total Fixation Duration) ve ilk odaklanma süresi (First Fixation Duration) parametreleri SPSS analiz programında analiz edilmiştir. Verilerin normal dağılım varsayımını karşılamaması nedeniyle ikili gruplar için Mann–Whitney U testi, ikiden fazla gruba sahip değişkenler için Kruskal–Wallis H testi kullanılmıştır.

Araştırma sonuçları, klasik ayakkabı tasarımlarında renk ve malzeme unsurlarının, görsel dikkat üzerinde motiflere kıyasla çok daha belirleyici bir rol oynadığını ortaya koymaktadır. Bu çalışma, ayakkabı tasarımı eğitimi ve sektörel tasarım süreçleri için görsel algı prensiplerine dayalı, ampirik ve veri odaklı bir perspektif sunmaktadır. Ayrıca çalışmanın bulguları, ayakkabı tasarımı eğitimi ve tasarım süreçleri için görsel algıya dayalı veri temelli bir bakış açısı sunmaktadır.

Keywords

Abstract

This study examined the effects of color, material, and pattern variables on visual attention in classical men's and women's shoe designs among students from the Faculty of Architecture and Design, using eye-tracking methodology. The aim of the research was to evaluate participants' attention levels toward visual elements in shoe designs through objective measurements and to determine whether these attention data differed according to gender, department, class, and age variables. The study analyzed Total Fixation Duration and First Fixation Duration parameters using SPSS analysis software. Due to the data not meeting the normal distribution assumption, the Mann-Whitney U test was employed for binary groups, and the Kruskal-Wallis H test was used for variables with more than two groups.

The research findings reveal that color and material elements play a significantly more decisive role in visual attention compared to patterns in classical shoe designs. This study provides an empirical and data-driven perspective based on visual perception principles for shoe design education and industrial design processes. Furthermore, the findings offer a data-based approach grounded in visual perception for shoe design education and design processes.

Keywords: Eye-tracking, Visual attention, Shoe design, Color perception, Material preference

 

Keywords


                                                                                                                                                                                                        
  • Article Statistics